Kennisbank · Wetgeving
Wanneer is een energielabel niet verplicht?
Het korte antwoord
Een energielabel is niet verplicht voor een alleenstaand gebouw kleiner dan 50 m², een gebouw dat ten hoogste twee jaar wordt gebruikt, een woning die minder dan vier maanden per jaar wordt gebruikt en minder dan een kwart van de energie van permanent gebruik verbruikt, en een gebouw dat niet wordt verwarmd of gekoeld voor personen. Ook kerken, industrie en gebouwen die na minnelijke verwerving worden gesloopt zijn uitgezonderd. Een appartement kleiner dan 50 m² is niet vrijgesteld.
Voor de meeste woningen en veel utiliteitsgebouwen is een energielabel verplicht bij verkoop, verhuur en oplevering. De wet kent uitzonderingen, maar deze zijn smaller dan vaak wordt gedacht.
Alle uitzonderingen op een rij
| Uitzondering | Wat de wet zegt |
|---|---|
| Niet verwarmd of gekoeld | Een gebouw dat niet bestemd is om te worden verwarmd of gekoeld voor personen (onder a). |
| Erediensten | Een gebouw voor erediensten en religieuze activiteiten (onder b). |
| Industrie | Een industriefunctie (onder c). |
| Tijdelijk | Een gebouw dat ten hoogste twee jaar wordt gebruikt (onder d). |
| Beperkt gebruikte woning | Een woon- of logiesfunctie die minder dan vier maanden per jaar wordt gebruikt én minder dan 25% van het energieverbruik bij permanent gebruik heeft (onder e). |
| Klein en alleenstaand | Een alleenstaand gebouw met een gebruiksoppervlakte van minder dan 50 m² (onder f). |
| Sloop na minnelijke verwerving | Een gebouw dat bij minnelijke verwerving wordt verkregen en daarna wordt gesloopt (onder g). |
Kleine vrijstaande gebouwen
Een vrijstaand gebouw met een gebruiksoppervlakte van minder dan 50 vierkante meter kan zijn uitgezonderd (Besluit bouwwerken leefomgeving, artikel 6.28 onder f; de wet spreekt van een alleenstaand gebouw). Het woord vrijstaand is daarbij belangrijk. Bij precies 50 vierkante meter of meer geldt de uitzondering niet.
Een appartement van 45 vierkante meter in een wooncomplex valt niet onder deze uitzondering, omdat het appartement onderdeel is van een groter gebouw.
Gebouwen zonder klimaatregeling
Een gebouw dat geen energie gebruikt om het binnenklimaat te regelen kan zijn uitgezonderd. Denk aan een onverwarmde schuur of garage.
Zodra verwarming of koeling aanwezig is, moet opnieuw worden beoordeeld of de uitzondering nog geldt. Een losse vorstbeveiliging of incidenteel gebruik vraagt soms nadere uitleg.
Industrie en opslag
Bepaalde agrarische bedrijfsgebouwen, fabriekshallen en opslaggebouwen kunnen buiten de labelplicht vallen wanneer zij vooral voor productie, opslag of bewerking worden gebruikt.
Een kantoor, showroom of andere gebruiksfunctie binnen hetzelfde gebouw kan wel labelplichtig zijn. De gebouwindeling moet daarom worden gesplitst naar feitelijk gebruik.
Religieuze gebouwen en tijdelijke gebouwen
Gebouwen voor religieuze activiteiten, zoals kerken en moskeeën, zijn uitgezonderd. Ook tijdelijke gebouwen die maximaal twee jaar worden gebruikt kunnen onder een uitzondering vallen.
Een naastgelegen woning, kantoor of verhuurde zaal valt niet automatisch onder dezelfde uitzondering wanneer deze een andere functie heeft.
Beperkt gebruikte woningen
Een woning die minder dan vier maanden per jaar wordt gebruikt en naar verwachting minder dan 25 procent van het energiegebruik bij permanent gebruik nodig heeft, kan zijn uitgezonderd.
Alleen de bestemming recreatiewoning is niet genoeg. Het werkelijke gebruik en het verwachte energiegebruik moeten bij de uitzondering passen.
Sloop en onteigening
Een gebouw dat bij minnelijke verwerving (in het kader van een onteigening) wordt verkregen en daarna wordt gesloopt, kan zijn uitgezonderd (artikel 6.28 onder g). Een algemene sloopwens of toekomstplan is niet altijd voldoende.
Laat bij verkoop van een ontwikkellocatie controleren of de formele voorwaarden werkelijk zijn vervuld.
Twijfel vooraf oplossen
Bij woonboten, woonwagens, gemengde gebouwen, bedrijfswoningen en gesplitste objecten kan de situatie ingewikkeld zijn.
Laat de labelplicht beoordelen voordat een advertentie, koopovereenkomst of huurovereenkomst wordt opgesteld. Een onjuiste aanname kan later tot vertraging of handhaving leiden.
Veelgestelde vragen
Is een appartement kleiner dan 50 m² vrijgesteld?
Nee. De uitzondering geldt alleen voor een alleenstaand gebouw. Een appartement is onderdeel van een groter gebouw.
Is een monument vrijgesteld van het energielabel?
Nee. Sinds 29 mei 2026 geldt de labelplicht bij verkoop en verhuur ook voor beschermde monumenten.
Is een recreatiewoning vrijgesteld?
Niet automatisch. Alleen als een van de uitzonderingen geldt, zoals beperkt gebruik of een alleenstaand gebouw kleiner dan 50 m². Lees wat geldt voor een recreatiewoning.
Bronnen
- Rijksoverheid, Voor welke woningen en gebouwen is een energielabel verplicht?
- RVO, Energielabel woningen
- RVO, Energielabel utiliteitsgebouwen
- Besluit bouwwerken leefomgeving (wetten.overheid.nl)
Geraadpleegd en inhoudelijk gecontroleerd op 22 oktober 2026. Laatst bijgewerkt: .
Uw volgende stap
Twijfelt u wat u nodig heeft?
Laat uw nummer achter, dan bellen wij u terug en zoeken we het samen uit. Vrijblijvend.
1.150+ woningen opgenomen · Gecertificeerd volgens BRL 9500 · Prijs vooraf bekend